İmam Hamanei’nin Rehberliğe Seçilmesinin Anlatıldığı Kısa Filmin Analizi

Allah'ın Adıyla...

    İran’da pirenin deve yapıldığı olayların geçmişi, gerek İran Merkez Bankası’nın resmi izniyle açılan ve gerekse resmi izin almaksızın hizmet adına piyasaya çıkan pek çok kuruluşların çok yüksek yüzdelik kar vaatleriyle ezici çoğunluğunu orta halli insanların oluşturduğu kimselerden para alması ve çok kısa bir süre sonra iflas ettiklerini duyurmalarına dönüyor.  Paralarını kaptıran kimseler doğal olarak ilgili resmi kurum ve kuruluşların önünde toplanarak haklı isteklerini devlet erkânına iletmeye çalışıyor. Yaklaşık bu süreç birkaç ay devam ediyor.

Söz konusu hadiselerin oluşturduğu küçük dalgayı, üzerinde sörf yapacak kadar büyüten Amerika, İsrail ve bunların finosu Suudi Arabistan inkılap tarihinden şimdiye kadar aynı heveslerin kurbanı olmuş ve olmaya devam edecektir. Sonuç itibariyle hadiseyi sistem karşıtı halk direnişi gibi göstermek için var güçlerini ortaya koyan dış güçler ve dış güçlerle aynı doğrultuda hareket eden reformistler devasa harcamalarıyla birkaç gün mutlu olmuşlardır.

İran’daki olayların durduğu bu günlerde İran’ın yerli sistem aleyhtarları büyük ihtimalle reformistlerin himayesi altında İran İslam İnkılabı Rehberi ve Ümmetin İmamı Ayetullah Seyit Ali Hamanei’nin Uzmanlar Meclisinin oyuyla İran’ın rehberi olarak seçildiği görsel bir belgenin küçük bir kesitini dışarı sızdırıyor ve ulaştırılması gereken yerlere ulaştırıyor. Gerek söz konusu belgeyi sızdıran ve gerekse sosyal medyada yayınlanması için kendisine gönderilen yabancı muhalif makamlar ki bunların başını Siyonist Suudi Arabistan çekmektedir, ellerinde var olan imkânların tamamını kullanarak görsel bu kesiti geniş kitlelere ulaşacak şekilde yayına sokuyor.

Elbette İran’ın fiili rehberi İmam Hamanei hakkında konu edilen kısa video ülke içinde ve ülke dışındaki düşmanların beklediği mahiyette bir video değildir. Ne var ki değerli muhataplarımızın meselenin aslından haberdar olmaları doğrultusunda ele aldığımız bu analizi dikkatle mütalaa etmelerini rica ediyoruz.

Her şeyden önce medyada iki gün önce yayınlanmaya başlayan bu video kesiti bizzat BBC Fars gibi dev medya organları tarafından son derece olumlu karşılanmış ve çoğu uzman analistler konu edilen videoyu İran’ın dini liderinin sadakatini, samimiyetini ve tevazusunu yansıttığı kesitler şeklinde yorumlamışlardır.

Videoda, Uzmanlar Meclisi’nin kararıyla Rehber’in geçici olarak rehberliğe seçildiği konu edilmektedir ki özellikle “Geçici olarak seçilmesi” olayı dış güçler kadar İran içindeki sistem karşıtı ve reformistler için de çok önemlidir.

Seksen iki kişiden oluşan Uzmanlar Meclisinde meclis başkanı yardımcısı Haşimi Rafsancani kendisiyle birlikte birkaç canlı tanığın ismini de zikrederek İmam Hamanei’nin rehberlik makamına uygunluğu Merhum İmam Humeyni’nin dilinden zikredilir.

Riyaset makamına ulaşmak için her türlü gayri meşru yollara başvurulduğu beşeri sistemlerin tam aksine, Hamanei, Uzmanlar Meclisinde kendisinin rehberliği konu edildiği zaman konuşma izni alarak sözlerine bir insanın ulaşabileceği tevazunun son noktasını gösteren şu cümleyle başlıyor: “ Benim gibi birisinin rehber olma ihtimali dahi konu edilen İslam toplumunda kan ağlanmalıdır.”

Sonuç itibariyle İmam Humeyni’nin vefat ettiği günün akşam saatlerinde düzenlenen olağanüstü toplantıda Ayetullah Hamanei geçici olarak Rehberlik makamına seçilmiş ve iki ay sonra kanuni esasinin tamamlanmasının ardından ikinci bir seçimle rehberliği daimileştirilmiştir.

Yayınlanan bu filim konusunda değerli muhatapların dikkatini birkaç konuya çekmek istiyoruz:

1. Rehberin şahsiyeti

2. Rehberin ilmi konumu

3. Rehberin Uzmanlar Meclisi tarafından İslam Cumhuriyetinin rehberi seçilmesi konusundaki o zamanın fiili kanunu

Rehberin Şahsiyeti

Ayetullah Uzma Hamanei kendisinin Rehberlik makamına seçilmesinden önce çok ciddi tavır sergilemiştir ki muhalif ve muvafık şahsiyetlerin önde gelenleri bu tavırları övmekten geri kalmamıştır. Elbette Rehberden bunun aksi bir tavır sergilemesi de beklenemez. Rehber İslam inkılabı için canlarını feda eden kimseler karşısında kendisini değersiz görmektedir.  Hali hazırda bile rehberin bu özelliğinin devam ettiğini 2009 cumhurbaşkanı seçimleri sonrası Tahran’da Cuma namazı hutbesindeki şu cümlesi açık bir şekilde ortaya koymaktadır: “Değersiz bir canım vardır ve onu da tam bir saygınlıkla inkılaba takdim ediyorum.”

Rehberin İlmi Konumu

Yayınlanan bu filimde Rehber kendisinin fakih olmadığını söylemiyor, ancak Uzmanlar Meclisinde yer alan azaların bazısının kendisi tarafından alınacak kararları kabul etmeyeceğini dile getirerek Azeri Kummi’ye hitaben şöyle sesleniyor: “Örneğin Sayın Azeri Kummi benim belirlemem esasınca amel eder mi?” Rehberin bu çıkışına Ayetullah Rasti Kaşani cevaben şöyle diyor: “Bu toplantıda bir takım kimselerin sizin içtihadınızı ve ilmi makamınızı bilmediği doğrudur. Ancak sizi yakından tanıyan bizler seni teyit ediyoruz ve tanımayalar da bize dayanarak onaylıyorlar.

Bu konuşma kesitlerinde dikkate değer noktalardan bir tanesi şudur: İran İslam Cumhuriyetinde ilmi açıdan en yüksel makama sahip olan Uzmanlar Meclisinde dikkate alınacak bir oran, Ayetullah Seyit Ali Hamanei’nin ilmi makamı ve yetisinden haberdardır.

Rehberin Uzmanlar Meclisi tarafından İslam Cumhuriyetinin rehberi seçilmesi konusundaki kanunun mahiyeti

İslam İnkılabından sonra teyit edilip kaleme alınan kanuni esasinin icrasında temel sorunlar vardı. Dolayısıyla Anayasayı Koruyucular Şurası Hukuk Bilimcileri ve Millet Meclisi temsilcileri kanunda yer alan bazı bölümleri değiştirip onaylayarak İmam Humeyni’ye (r.a) gönderdiler. İmam Humeyni (r.a) değiştirilen kısımları kabul etti ve nihai teyit için halk oylamasına sunulmasını söyledi. Kanunda değiştirilen bölümler arasında merceiyetin yerine içtihat şartının öngörülmesi de vardı.

İmam Humeyni’nin (r.a) kanunu onaylaması ve halkoyuna sunulması sürecinde İmam vefat etti ve Uzmanlar Meclisinin Rehberiyet için birisini seçmesi gerekiyordu. Yayınlanan filim uzamanlar Meclisinin saatlerce süren toplantısının birkaç dakikasını içermektedir.

Şimdi yukarıda konu edilen filmin, hatta düşman gözüyle bile hiçbir sorun taşımaması bir yana, aksine İmam Hamanei’nin gerek şahsi, gerek içtimai, gerek ilmi ve gerekse ahlaki boyutları teyit ve tekit etmesine rağmen niçin İran’da yaşanan son hadiselerden sonra yayınlandığı sorusu zihinlerde çağrışım bulmaktadır.

Bu soruya iki açıdan cevap verilmesi mümkündür:

Birincisi: İran’da İslam inkılabının gerçekleşmesinden sonra İmam Humeyni’nin tabiriyle “Büyük şeytan Amerika” ve müttefikleri İslam’ın bir sistem ve idari yapı çatı altında sosyal hayata girmesine tahammül edememiş ve hazımsızlıklarını şeytani komplolar suretinde belirtmişlerdir. Dolayısıyla İran İslam Cumhuriyeti’nin yaklaşık kırk yıllık tarihine bakıldığında her on veya on iki yılda bir şeytani güçlerin İran’da sistemin alaşağı edilmesine yönelik komplo faaliyetleri olduğu görülür.

İkincisi: Yeryüzünde var olan idari sistemlerin tam tersine, İran’da rehberlik sistemi İslami değer ve ilkelerin korunup yaşatılması temeline dayanan idari bir sistemdir. Yeryüzünde var olan idari sistemlerde devletin başında yer alan kimseler, iktidarları sürecinde yalnızca kendi hizip ve partilerinin bekası için çabalar ve hatta kendi bekalarına yardımcı olacaksa halka hizmet ederler.

İran’da Yüce Rehberlik Makamı dışında kalan diğer idari birimler için de aynı zihniyetin izlerine rastlamak mümkündür. İran’da cumhurbaşkanları geçici bir süreyle idari konumda olmaları hasebiyle kesp ettikleri makamı zaman zaman kendilerinin siyasi bekası doğrultusunda kullanmışlardır. Elbette istisnaları bunun dışında tutmak gerekir. Özellikle İran’da hem ambargolar hem de devletin idari birimlerinde yer alan siyasi şahsiyetlerin becerisizliklerinden dolayı ekonomik sıkıntılar git gide artmaktadır. Anlaşıldığı kadarıyla İran’daki fiili hükümet gerek ekonomi ve gerekse diğer alanlardaki başarısızlığının üstünü örtmek ve kamu psikolojisinin yönünü değiştirmek amacıyla söz konusu filimden kendi lehlerine faydalanmak istemektedir. 

TR.JAMNEWS

کد خبر: 286533
تاریخ مخابره : ۱۳۹۶/۱۰/۲۰ - ۱۶:۵۶
چاپ خبر

جام نیوز
اخبار رسانه های برون مرزی